Όταν ένα Κέντρο Υγείας απαξιώνεται, δεν φταίνε οι άνθρωποι που κρατούν όρθια τη Δημόσια Υγεία

Η οργή των πολιτών πρέπει να στραφεί εκεί όπου λαμβάνονται οι αποφάσεις όχι απέναντι στους γιατρούς και το προσωπικό

Αλεξάνδρα Κορωνίδου

Πρώην Αντιδήμαρχος Περιβάλλοντος, Πρασίνου, Κοινωνικής Πολιτικής και Δημόσιας Υγείας

Αφορμή για το κείμενο αυτό στάθηκαν σχόλια και συζητήσεις που αναπτύχθηκαν τις τελευταίες ημέρες σε τοπικές ψηφιακές σελίδες, με αφορμή το Κέντρο Υγείας Ευόσμου και τις αντιδράσεις που υπήρξαν απέναντι στους εργαζομένους του.

Θα το πω ξεκάθαρα:
Όταν μια δημόσια δομή υγείας αντιμετωπίζει ελλείψεις, όταν το προσωπικό εργάζεται κάτω από πίεση και όταν οι πολίτες αισθάνονται ότι η πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας υποβαθμίζεται, δεν μπορεί ο εύκολος στόχος να είναι ο γιατρός, η νοσηλεύτρια, ο διοικητικός υπάλληλος ή ο εργαζόμενος που βρίσκεται καθημερινά πίσω από τον πάγκο και προσπαθεί να εξυπηρετήσει τον πολίτη.

Αν υπάρχουν ελλείψεις προσωπικού, υλικών, εξοπλισμού ή προβλήματα στη λειτουργία μιας δημόσιας δομής, η πρώτη ερώτηση δεν πρέπει να είναι «γιατί δεν κάνει τη δουλειά του ο εργαζόμενος;».

Η ερώτηση πρέπει να είναι:
Ποιος έχει την ευθύνη να εξασφαλίσει ότι αυτή η δομή μπορεί να λειτουργεί όπως πρέπει;
Και εδώ βρίσκεται η πολιτική ουσία του ζητήματος.
Το Κέντρο Υγείας Ευόσμου δεν δημιουργήθηκε για να υπάρχει απλώς ως ένα κτίριο. Δημιουργήθηκε για να υπηρετεί την πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας των κατοίκων. Για χρόνια αποτέλεσε σημαντικό σημείο αναφοράς για την περιοχή. Σήμερα, αντί η συζήτηση να επικεντρώνεται στο πώς θα ενισχυθεί, πώς θα στελεχωθεί και πώς θα
εξοπλιστεί, βλέπουμε την αγανάκτηση να στρέφεται εναντίον εκείνων που εργάζονται μέσα σε αυτό. Αυτό δεν είναι μόνο άδικο. Είναι και πολιτικά βολικό. Γιατί είναι πολύ εύκολο να τα βάζουμε με τον άνθρωπο που έχουμε μπροστά μας.

Πολύ πιο δύσκολο είναι να ζητήσουμε απαντήσεις από αυτούς που έχουν την αρμοδιότητα και την ευθύνη για τη δημόσια υγεία.

Αν λοιπόν υπάρχουν προβλήματα, να κάνουμε καταγγελίες εκεί που πρέπει. Να ζητήσουμε απαντήσεις από το Υπουργείο Υγείας. Να απαιτήσουμε από τους αρμόδιους να αναλάβουν τις ευθύνες τους. Να ζητήσουμε συγκεκριμένες δεσμεύσεις για προσωπικό, υλικά, εξοπλισμό και ασφαλείς συνθήκες λειτουργίας.
Και κυρίως, να μην επιτρέψουμε να δημιουργηθεί η αντίληψη ότι για την κατάσταση μιας δημόσιας δομής φταίνε οι εργαζόμενοι που προσπαθούν να την κρατήσουν όρθια.

Έχω ακούσει ανθρώπους να λένε «να φύγουν», «να πάνε αλλού», «δεν κάνουν τη δουλειά τους».
Αναρωτιέμαι:
Έχουμε σκεφτεί τι σημαίνει πραγματικά να φύγουν οι άνθρωποι που σήμερα στελεχώνουν μια τέτοια δομή;
Ποιοι θα μείνουν;
Και κυρίως, ποιοι θα εξυπηρετούν τον πολίτη όταν η πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας αποδυναμώνεται ακόμη περισσότερο;

Δεν έχω καμία διάθεση να ωραιοποιήσω προβλήματα ή να πω ότι όλα λειτουργούν σωστά. Ο πολίτης έχει δικαίωμα να διαμαρτύρεται όταν δεν εξυπηρετείται όπως πρέπει. Έχει δικαίωμα να απαιτεί καλύτερες υπηρεσίες υγείας. Αλλά υπάρχει μια μεγάλη διαφορά ανάμεσα στην κριτική και στην στοχοποίηση. Και υπάρχει ακόμη μεγαλύτερη διαφορά ανάμεσα στο να ζητάς λύσεις και στο να επιτίθεσαι στους ανθρώπους που βρίσκονται στην πρώτη γραμμή.

Οι εργαζόμενοι στην υγεία δεν είναι άτρωτοι. Έχουν οικογένειες. Έχουν παιδιά. Φοβούνται. Κουράζονται. Και πολλές φορές εργάζονται σε συνθήκες που ο πολίτης δεν βλέπει. Όποιος δεν έχει δει νοσηλεύτρια να δέχεται επίθεση σε απογευματινή βάρδια, ίσως δεν μπορεί να αντιληφθεί τι σημαίνει να εργάζεσαι σε μια δημόσια δομή υγείας χωρίς να αισθάνεσαι ότι είσαι πραγματικά προστατευμένος.

Και όταν σε μια τέτοια κατάσταση ζητάμε από τους εργαζόμενους να συνεχίσουν να προσφέρουν, το ελάχιστο που τους οφείλουμε είναι σεβασμός και ασφάλεια.
Για αυτό πιστεύω ότι η απάντηση της τοπικής κοινωνίας δεν πρέπει να είναι η απαξίωση τουΚέντρου Υγείας.Πρέπει να είναι η υπεράσπισή του.

Να συγκεντρωθούμε εκεί.
Να ζητήσουμε να παραμείνει ανοιχτό, λειτουργικό και στελεχωμένο.
Να στηρίξουμε τους εργαζόμενους.
Να απαιτήσουμε από την Πολιτεία να κάνει αυτό που οφείλει.
Γιατί όταν κλείνει ή υποβαθμίζεται μια δομή πρωτοβάθμιας φροντίδας, το πρόβλημα δεν
εξαφανίζεται.
Μεταφέρεται στα νοσοκομεία.
Και τότε η ίδια κοινωνία που σήμερα μπορεί να φωνάζει εναντίον μιας νοσηλεύτριας ή ενός γιατρού, θα αναρωτιέται γιατί περιμένει ώρες για να εξεταστεί σε ένα νοσοκομείο. Δεν χρειάζεται να περιμένουμε μέχρι τότε.

Η δημόσια υγεία δεν προστατεύεται με συνθήματα. Προστατεύεται με προσωπικό, υποδομές, εξοπλισμό, χρηματοδότηση, ασφάλεια και πολιτική βούληση.
Και όταν κάτι από αυτά λείπει, η κοινωνία πρέπει να ξέρει ποιον να ρωτήσει και πού να
διεκδικήσει απαντήσεις. Όχι στον εργαζόμενο που βρίσκεται απέναντί της. Σε εκείνους που αποφασίζουν.

Το Κέντρο Υγείας Ευόσμου δεν είναι περιουσία κανενός υπουργού, κανενός δημάρχου και κανενός κόμματος.
Είναι δημόσια δομή και ανήκει στους πολίτες που τη χρειάζονται.
Ας μην επιτρέψουμε λοιπόν να απαξιωθεί.
Ας μην αφήσουμε τους ανθρώπους που εργάζονται εκεί μόνους.
Και ας διεκδικήσουμε όλοι μαζί αυτό που είναι αυτονόητο:
Δημόσια πρωτοβάθμια υγεία, προσβάσιμη, στελεχωμένη, ασφαλή και αξιοπρεπή για όλους.

Αλεξάνδρα Κορωνίδου

Μέλος της Κίνησης Πολιτών Ελευθερίου Κορδελιού Ευόσμου